Engageer je

Er zijn verschillende manieren om je in België te engageren voor Unesco!

Het is bekend dat erfgoed en waardevolle gebieden een Unesco-erkenning kunnen krijgen, maar je kan ook aan Unesco-programma’s en -netwerken deelnemen als school, universiteit of als stad. Je kan je bovendien ook kandidaat stellen voor één van de vele Unesco-prijzen en -wedstrijden. Initiatieven kunnen eveneens vragen naar de patronage van de Vlaamse Unesco Commissie, of van Unesco zelf. Tot slot zijn ook stages of vrijwilligerswerk mogelijk.

Voor de meeste kandidaturen moet men worden voorgedragen en een steunbrief krijgen van de Unesco Commissie. We helpen dan ook graag waar nodig bij de voorbereiding van je project of voordracht.

Kandideer voor Unesco patronage

Via patronage verleent Unesco morele ondersteuning aan een uitzonderlijke activiteit. Unesco is hierbij noch financieel noch wettelijk aansprakelijk. Unesco’s patronage kan bij diverse initiatieven zoals het organiseren van conferenties, het toekennen van prijzen, het publiceren van boeken, enz. Patronage moet beperkt zijn in de tijd en kan niet verleend worden aan personen, organisaties, permanente activiteiten of activiteiten die voortdurend evolueren.

Er zijn twee niveaus van Unesco patronage:

  • Voor activiteiten met een lokaal of Vlaamse bereik kan de ‘Vlaamse Unesco Commissie’ (VUC) patronage verlenen, waardoor het logo mee gebruikt mag worden. Aanvragen voor de patronage moeten ten minste zes weken voor de datum van het evenement worden ingediend via dit formulier bij lukas.vandamme@buza.vlaanderen .
  • Voor activiteiten van internationaal belang verleent het hoofdkwartier van Unesco in Parijs patronage, waarvoor je dit formulier moet invullen en overmaken aan lukas.vandamme@buza.vlaanderen . Bekijk zeker ook deze uitleg voor het correct gebruik van Unesco’s naam en logo.

Kandideer voor Unesco prijzen

Unesco kent prijzen toe aan uitzonderlijke bijdragen van individuen en organisaties aan Unesco’s doelstellingen voor vrede, onderwijs, cultuur en wetenschappen. Je kan het volledige overzicht hier vinden. Bovendien biedt Unesco ook beurzen aan, maar deze zijn vooral op ontwikkelingslanden gericht. De prijzen en beurzen binnen het ‘For Women in Science’ partnerschap tussen Unesco en L’Oréal verdient een bijzondere vermelding.

De deadlines die Unesco publiceert, zijn de uiterlijke deadlines waartegen het volledige dossier moet worden ingediend - inclusief de formele instemming van de Vlaamse Unesco Commissie die nodig is. Vlaamse kandidaten moeten het volledige dossier bij voorkeur vier weken voor de deadline indienen bij de Vlaamse Unesco Commissie.

Neem deel aan Unesco programma's en netwerken

Het netwerk in Vlaanderen met de meeste deelnemers is het ASP-netwerk (‘Associated Schools Programme’) met Unesco-scholen over gans Vlaanderen en Brussel. Ook jouw school kan erbij aansluiten! Meer informatie erover vind je hier.

Bij universiteiten kunnen dan weer Unesco-leerstoelen worden opgericht rond materies waar Unesco actief rond werkt. Dit past binnen het UNITWIN-programma, waarbinnen universiteiten met elkaar in contact kunnen treden. Vlaanderen telt een half dozijn Unesco-leerstoelen aan verschillende universiteiten.

Er zijn momenteel twee Vlaamse steden aangesloten bij Unesco’s CreativeCities Network telt: Kortrijk met een focus op design en Gent dat zich richt op muziek. Heb je als stad ook interesse, dan kan je voor meer informatie voor de volgende oproep hier terecht.

Er bestaat overigens niet alleen een netwerk van culturele Unesco-steden, maar ook van lerende Unesco-steden met het GlobalNetwork of Learning Cities, waarbij momenteel nog geen enkele Belgische stad is aangesloten.

Vraag om een Unesco erkenning

Unesco kan verschillende soorten erfgoed een internationale erkenning geven als het een bijzondere waarde heeft:

  • Grond- of plaatsgebonden erfgoed zoals gebouwen of natuurgebieden, kan worden ingeschreven op de Werelderfgoedlijst, in het kader van de Werelderfgoedconventie van Unesco uit 1972.
  • Niet-tastbare gebruiken zoals tradities, feesten, rituelen of verhalen kunnen worden ingeschreven op de ’Representatieve Lijst van het Immaterieel Cultureel Erfgoed van de Mensheid’, in het kader van ‘Conventie voor het borgen van immaterieel cultureel erfgoed’ van Unesco uit 2003.
  • Documentair erfgoed zoals archieven of historische boeken, kan worden ingeschreven op het ‘Memory of the World’ Register binnen Unesco’s ‘Memory of the World’ programma dat sinds 1992 bestaat.

Als je zelf erfgoed wil voorstellen voor een Unesco-erkenning, neem je best contact op met het Vlaams Agentschap voor Onroerend Erfgoed (info@onroerenderfgoed.be) voor plaatsgebonden erfgoed, en met het Vlaams Departement van Cultuur, Jeugd en Media (cultureelerfgoed@vlaanderen.be) voor immaterieel cultureel - en documentair erfgoed.

Voorts kent Unesco via haar wetenschappelijk werk ook erkenning aan specifieke gebieden. waar de lokale bevolking respectvol omgaat met hun waarde. Voor bijzondere ecosystemen waar de lokale bevolking een duurzame omgang wil opbouwen, bestaan er biosfeerreservaten binnen het ‘Mens en Biosfeer’ programma. Geologische sites waarvan het internationaal belang ook lokaal duidelijk gemaakt wordt, kunnen Geoparken worden in het kader van Unesco’s GlobalGeoparks initiatief. België kent momenteel enkel het ‘Famenne-Ardenne’ Geopark in Wallonië.

Stages en vrijwilligers

In België:

Het Unesco Platform Vlaanderen is een NGO die zich inzet om meer bekendheid te geven aan de werking en het gedachtegoed van Unesco. Het is de prioritaire partner van de Vlaamse Unesco Commissie voor communicatie rond Unesco. De werking van de organisatie steunt voor een stuk op vrijwilligers.

Interesse om aan de slag te gaan als vrijwilliger bij het Unesco Platform Vlaanderen? Lees er hier meer over.

Wereldwijd:

Wie professionele ervaring wil opdoen in een internationale organisatie, kan zich kandidaat stellen om stage te lopen op de hoofdzetel van Unesco in Parijs of in de verschillende Unesco-kantoren wereldwijd – van Brussel tot Bujumbura. Zo leer je de organisatie van binnenuit kennen en werk je mee aan de realisatie van haar programma. Interesse om aan de slag te gaan als stagiair bij Unesco? Lees er hier meer over.

Kandidaten die weerhouden worden en als stagiair aan de slag kunnen bij Unesco, kunnen beroep doen op financiële steun van de Vlaamse overheid. Op de website van het Departement Buitenlandse Zaken kom je alles te weten over het FlandersTrainee Programme dat ondersteuning biedt aan mensen die een onbezoldigde stage lopen bij multilaterale organisaties. Op de Facebookpagina van het Flanders Trainee Programme vind je trouwens ook regelmatig beschikbare stageplaatsen.